Ana Sayfa Sayılar Yayın İlkeleri Sipariş Formu Linkler İletişim English
Detaylı Arama  
Kaleii Mzesi
Akmed etkinlikleri ve duyuruları hakkında bilgi almak isterseniz listemize üye olunuz.
E-Mail:
İsim:
Soyisim:
 
 
 
 

Ö Z E T

Antiokhos IV Epiphanes ve Kilikya
Claudia TEMPESTA*

Krallığının bir süre önce Magnesia yenilgisiyle başlayan gerilemesine karşıt olarak Antiokhos IV Epiphanes merkezi güç ile ortamdaki diğer unsurlar arasındaki ilişkileri güçlendirmeyi amaçlayan bir politika yürüttü. Seleukoslar için çok stratejik bir öneme sahip olan Kilikya, Antiokhos'un politikasında en çok adı geçen bölgeler arasındaydı.

IV. Antiokhos, Kilikya'da beş kent kurdu veya "yeniden kurdu" ve Kastabala haricindekilere Seleukoslu yöneticilerin adını verdi: bu kentler Adana/Saros Antiokheia'si; Mopsou(h)estia/Pyramos Seleukeia'sı; Magarsos/Pyramos Antiokheia'sı, Kastabala-Hierapolis ve Oeniandos-Epiphaneia. Makedon veya Seleukos asıllı adlar taşıyan kentler (Aigeai, Issos yakınındaki Aleksandreia, Kalykadnos Seleukeia'sı, İ.Ö. 3. yy.'ın ortasından beri Tarsus/ Kydnos Antiokheia'sı olarak adlandırılan Tarsos) ya da Soloi ve Mallos gibi önemli merkezler yeniden adlandırılmadı. Bu kentlerden beşine (Saros Antiokheia'si, Pyramos Seleukeia'sı, Hierapolis, Aigeai ve Alexandreia) sikke basma izni verildi. Kydnos Antiokheia'si Ö. 3. yy. başından beri kendi sikkesini basıyordu. Daha erken tarihli kent sikkelerinde krali ve yerel tiplerin birlikte bulunması, yönetici ile kentler arasındaki diyalektiği vücuda getirmektedir. Kydnos Antiokheia'sı, kraliyet sikkesi basmaya devam ederken Soloi ve Kalykadnos Seleukeia'si kraliyet darphaneleri geçici olarak kapatıldı.

IV. Antiokhos, Kilikya'nın en önemli kutsal alanlarının gelişmesine de katkıda bulundu. Kutsal Kent" olarak yeniden adlandırılan Kastabala'da, yerel tanrıça Preasia tapınımını güçlendirdi ve Zeus Olympios'u onun paredrutfu olarak tanıttı; yakındaki Mallos/Pyramos Eltiokheia'sı ve Kydnos Antiokheia'sına karşın Athena'nın tapınıldığı Magarsos'a kendi siyasi gelişmesine katkıda bulunarak yakın ilgi gösterdi. Batı Kilikya'nın ana kutsal alanları olan Kalykadnos Seleukeia'sı yakınındaki Apollon Sarpedonios bilicilik merkezi ve Olba'daki Zeus kutsal alanının bu süreçte payları olup olmadığını söylemek çok zor ancak Helenizm'in tekrar yükselişe geçmesi onları da etkiledi.

Son olarak, bu döneme ait epigrafik metinler, Kilikya vatandaşlarının ileri gelenlerinin Bastığı hellenizasyon derecesini göstermektedir. Pyramos Antiokheia'sı, Kydnos Antiokleia'sı ve Zephyrion vatandaşlarının adları yazıtlarda Grek kentlerinin proxentleri veya en önemli Hellenik oyunlarda kazananlar olarak geçmektedir; diğer bazı belgeler ise Seleukos yöneticileri adına bazı Kilikyalılar tarafından yerine getirilen siyasi ve diplomatik etkinlikler hakkında kanıt sunmaktadır.

Antiokhos'un müdahaleleri, Tarsos ve Mallos isyanlarında görüldüğü gibi bir miktar dirençle karşılaştı ve bazı açılardan da aslında kalıcı olmadı: IV. Antiokhos'un ölümünden sonra Kilikya kentleri geleneksel adlarına geri döndü ve merkezi erkten giderek artan özerklik talep etti. Ne var ki, Antiokhos'un Kilikya'daki politikası, güçlü bir yerel kimliğin gelişimine ciddi katkıda bulunduğu gibi Hellenik dünyaya aidiyetin gururlu bilincini de geliştirdi.


*Claudia Tempesta, Universita degli Studi di Roma "La Sapienza", Via S. Agatone papa 50, 00165 Roma - Italy.

Özet Listesi